Rekenen met de Freonen – door Frans Debets – editie 43: 'Snel groeiend stroomverbruik…'

In de rubriek Rekenen met de Freonen deelt Frans Debets – speciaal voor de Freonen – zijn duurzame observaties. In deze editie vertelt Frans dat uit recente cijfers van onder meer het Nationaal Energie Dashboard en Energiebeheer Nederland blijkt dat de elektriciteitsproductie in Nederland stijgt, terwijl het binnenlandse verbruik juist niet toeneemt en zelfs iets daalt, wat leidt tot meer export van stroom. Daarmee plaatst Frans vraagtekens bij het idee dat er een algemeen stroomtekort is en benadrukt hij dat ook in Europa het stroomgebruik al jaren nauwelijks groeit.

Het Centraal Bureau voor de Statistiek publiceert elk jaar in september een mooi overzicht van onze energiehuishouding. Andere bronnen komen al veel eerder met de eerste overzichten. Het Nationaal Energie Dashboard publiceerde op 8 januari al een kort overzicht van 2025.

Een bijzonder kenmerk van 2025 was de groei van de stroomproductie naar 128 TWh, terwijl het Nederlandse stroomgebruik op 116 TWh kwam. In 2024 was het gebruik nog 119 TWh. De groeiende productie leidt tot een groeiende export van stroom. 

Afb. Nederlandse stroomproductie in 2024 en 2025 (bron: Nationaal Energie Dashboard).

Deze cijfers vormen een interessant contrast met de discussies over de problemen op ons stroomnet die te maken zouden hebben met een tekort aan stroom en een snel groeiende vraag naar stroom. Maar er is juist een groeiend overschot aan stroom en het gebruik stijgt niet! Energiebeheer Nederland publiceert in januari altijd een kleurrijke infographic over energie. Het plaatje over het stroomgebruik bevestigt bovenstaande opmerking over het niet-toenemende stroomgebruik.

Afb. 2: het Nederlandse stroomverbruik sinds 2015 (bron: Energiebeheer Nederland).

Eenzelfde beeld geldt voor heel Europa, de afgelopen 10 jaar is er nauwelijks groei of krimp in het stroomgebruik.

Afb. 3: Stroomgebruik in de EU (bron: statista.com)

Met de snelgroeiende elektrische mobiliteit, de inzet van warmtepompen, het elektrisch koken en de bouw van de datacenters zou je een groei verwachten. Maar blijkbaar kunnen de besparingen op het stroomgebruik de groei van het nieuwe gebruik nog altijd compenseren.

Links