“Ik ben momenteel zelf bezig met het verduurzamen van een jaren 30-woning en weet uit eigen ervaring hoe ingrijpend zo’n project kan zijn”, vertelt Floris. “Juist daardoor begrijp ik goed welke vragen, keuzes en uitdagingen bewoners tegenkomen. Met die opgedane ervaring kan ik bewoners goed begeleiden tijdens hun verduurzamingsproces.”
Wat hij dagelijks ziet, is dat energiearmoede een groot, maar lang onderbelicht probleem is. “Energiebank Fryslân zet zich ervoor in om energieongelijkheid kleiner te maken”, vertelt Floris. “Mensen met hogere inkomens kunnen investeren in zonnepanelen, warmtepompen of elektrische auto’s, terwijl mensen met lagere inkomens of in huurwoningen daar vaak niet aan mee kunnen doen.”
Energiecoaches
Energiebank Fryslân is een stichting zonder winstoogmerk. Samen met gemeenten, provincies en andere partners ondersteunt de organisatie huishoudens die moeite hebben met hun energierekening en beperkte mogelijkheden hebben om hun woning te verduurzamen. Een belangrijk onderdeel van zijn werk bij de stichting is het energiecoachtraject, aldus Floris. “Daarbij gaan energiecoaches bij mensen thuis langs om inzicht te geven in hun energieverbruik en energiekosten. Wij kijken dan naar de oorzaken van een hoge energierekening en concrete verbeterpunten in de woning. De eerste stappen zijn vaak klein en praktisch: het aanbrengen van tochtstrips, radiatorfolie – wat vaak verrassend veel oplevert – of een waterbesparende douchekop. Juist deze maatregelen kunnen al merkbare besparingen opleveren. Daarnaast speelt gedrag een grote rol. Door bewuster om te gaan met energieverbruik kunnen huishoudens hun kosten verder verlagen. De besparingen kunnen uiteen lopen van enkele honderden tot soms wel 2000 euro per jaar.”
Eigen Woning Plan
Voor woningeigenaren biedt Energiebank Fryslân daarnaast het Eigen Woning Plan (EWP). Dit programma is bedoeld voor huishoudens met hoge energiekosten, een relatief lage WOZ-waarde en een woning met energielabel D, E, F of G (of nog geen label), in combinatie met een inkomen tot 150 procent van het sociaal minimum.
Binnen dit traject worden bewoners stap voor stap begeleid. Dat begint met een adviesrapport met mogelijke isolatiemaatregelen, gevolgd door ondersteuning bij subsidieaanvragen en het vinden van geschikte uitvoerders. Het doel is om de drempel tot verduurzaming zo laag mogelijk te maken. “Met ons eigenwoningenplan kunnen inwoners van Fryslân ook op onze hulp rekenen”, vertelt de Freonen-medewerker van de maand. “Bijna alle Friese gemeenten hebben inmiddels subsidies beschikbaar voor het verduurzamen van woningen. Veel mensen willen wel, maar weten niet goed waar ze moeten beginnen. Daar komen wij in beeld. We gaan met mensen in gesprek, begeleiden ze stap voor stap en kijken welke financiële middelen beschikbaar zijn. Dat kan deels met subsidie, deels met eigen middelen, en vaak wordt ook gebruikgemaakt van het Nationaal Warmtefonds. Zo kunnen mensen, afhankelijk van hun inkomen, toch mooie stappen zetten om hun woning te verduurzamen. Want verduurzamen moet bereikbaar zijn voor iedereen.”
Rol werkgevers
Ook werkgevers, zoals de individuele Freonen fan Fossylfrij Fryslân, kunnen bijdragen aan het succes van het Eigen Woning Plan, stelt Floris. Door medewerkers te wijzen op de regeling, kunnen zij helpen om financiële stress te verminderen en de duurzame inzetbaarheid te vergroten. “Daarnaast is het mogelijk om via de werkkostenregeling (WKR) het energieadvies (deels) te vergoeden, waardoor de drempel om actie te ondernemen verder wordt verlaagd. Het programma is niet alleen relevant voor medewerkers, maar ook voor ondernemers en zzp’ers zelf, mits zij binnen de doelgroep vallen.”
“Met het Eigen Woning Plan leveren we een concrete bijdrage aan een inclusieve energietransitie. Juist door huishoudens te ondersteunen voor wie verduurzaming niet vanzelfsprekend is, pakken we energiearmoede aan en bouwen we tegelijk aan een duurzamer Fryslân”, besluit Floris.