Rekenen met de Freonen – door Frans Debets – editie 33: 'We zitten boven de 50%!'

In de rubriek Rekenen met de Freonen deelt Frans Debets – speciaal voor de Freonen – zijn duurzame observaties. In deze editie bespreekt Frans de groei van hernieuwbare energie in Nederland in 2024, de rol van wind en zon en maakt hij een vergelijking met Duitsland.

Druk op de Lees verder-knop voor het hele verhaal van Frans.

Stroomproductie per bron in de eerste helft van 2024, bron: CBS

De cijfers over de hernieuwbare energie in 2024 worden pas na de zomer gepubliceerd, maar het CBS had al wel een mooi overzicht van de elektriciteitsproductie in de eerste 6 maanden. Eén cijfer werd breed uitgemeten in de pers: het hernieuwbare aandeel was boven de 50% uitgekomen! De groei leidde tot minder productie uit kolen en gas. Kolen kwam nu uit 3,9 miljard kWh, bedenk dat dit 10 jaar geleden nog rond de 20 miljard kWh was! De grootste groei kwam van wind, dat is nu ruim 17 miljard kWh. Zon kwam ruim boven de 11 miljard kWh.

Het gaat dus de goede kant op, maar de eenzijdige afhankelijkheid van wind en zon (stroom uit biomassa loopt terug) is wel opvallend. Nieuwe technieken breken niet door. En oude technieken verbeteren niet, bijvoorbeeld waterkracht dat nu met 0,05 miljard kWh minder is dan 10 jaar geleden. Wat is er toch gebeurd met de veelbelovende energie uit eb en vloed, uit golfslag of uit het potentiaalverschil tussen zoet en zout?

Patroon

Het verbruik van elektriciteit is licht gegroeid, maar is nog steeds lager dan voor de coronaperiode. De groei van het aantal grote datacenters, de groei van het aantal warmtepompen en elektrische auto’s zien we dus nog niet terug in de gebruikscijfers. Blijkbaar wordt de groei nog steeds gecompenseerd door besparingen elders, dit is een patroon dat al sinds 2008 aanhoudt.

Ondertussen worden er nog steeds oude windmolens door nieuwe vervangen en komen er nog wat windparken op zee bij en, ondanks alles, groeit het zonvermogen ook nog steeds. Komen we in 2025 boven de 60%? De productie zal weer stijgen, maar als het verbruik ook stijgt, stagneert de groei van het percentage. Besparen blijft belangrijk.

Duitsland

Onze ontwikkeling is vergelijkbaar met Duitsland, onze buren haalden in 2024 een percentage van 59,4% aus erneuerbaren Energiequellen. Ook daar daalt de kolenstroom snel en is wind dominant met 31,5% (bij ons is het 28%). Er zijn ook verschillen, de atoomstroom is daar nu beëindigd, bij ons draait Borssele nog door. En aardgas voor de Duitse stroomproductie groeit nog, bij ons wordt het minder. Hun waterkracht is 5% en biogas heeft een belangrijke rol, bij ons is dat heel weinig. Nog een verschil: wij zijn een netto stroomexporteur, zij zijn een importeur – onder andere vanuit Nederlandse stroom.

We zijn er nog lang niet, maar er is in 15 jaar tijd wel veel bereikt. 

Bronnen

De CBS data over de eerste helft 2024: Meer dan de helft van elektriciteitsproductie komt uit hernieuwbare bronnen | CBS
De Duitse stroomproductie: Stromerzeugung 2024: 59,4 % aus erneuerbaren Energieträgern – Statistisches Bundesamt